door Carry-Ann Tjong-Ayong
Gisteren
zaten wij aan aan de vijfde Keti Koti Tafel in Parnassos, Utrecht. Een zaal vol
gekleurde en enkele blanke mensen in hun kleurigste kleding zaten aan lange
gedekte tafels met kleurige lopertjes, waarop kleine koperen bakjes met
cocosolie en doosjes met stukjes kwasibita. De Keti Koti
Tafel ter herinnering aan de afschaffing van de slavernij 150 jaar geleden.
 |
| Keti Koti Tafel. Denise Jannah zingt. Exact in het midden Mercedes Zandwijken. naast haar in het geel Neske Beks. |
Mercedes
Zandwijken leidde de maaltijd in. Zij refereerde aan de Joodse sederavond, het
ramadanfestival met de iftarmaaltijd, waarmee de moslims het vasten doorbreken,
de dialoogtafels na de moord op Theo van Gogh en de inspiratie die zij hieruit
opdeed voor de Keti Koti Verzoeningstafel als ritueel voor de herdenking van
het Surinaamse slavernijverleden en de viering van de vrijheid.
 |
| Mercedes Zandwijken |
De
maaltijdgasten vonden op hun plaats een blad met spelregels voor een dialoog,
een handleiding met “a Tori”, het verhaal voor de Keti Koti Tafel, waarin het
doel werd uiteengezet, stil te staan bij het slavernijverleden door het
verrichten van verschillende symbolische handelingen, voor tijdens en na de
maaltijd, die in het teken staan van het vergroten van het
bewustzijn over ons eigen handelen en onze eigen gevoelens in
relatie tot het slavernijverleden. Het uiteindelijke doel van de
Verzoeningstafel is de viering van de vrijheid, het herdenken van de dappere
strijd van onze voorouders tegen het systeem van slavernij, en stilstaan bij het
positieve dat we kunnen halen uit de kracht van het vruchtbare verzet tegen de
onderdrukking.
De tafel
werd geopend met een vooroudergebed door Orsine Walden en een
Openingszang
van een mannenkwartet. Tussen de gangen door was er een voordracht over
kawinamuziek met demonstraties en het gedicht Wan bon van Dobru.
De
belangrijkste deelnemers aan de tafel zijn de jongeren, met wie samen betekenis
wordt gegeven aan het verleden en de toekomst. Het streven is grootbrengen van
een trotse zelfbewuste nieuwe generatie. De tafel staat open voor iedereen due
zich betrokken voelt bij deze thematiek. Men gaat met elkaar in gesprek,
bekenden, onbekenden, zwart en wit.
De maaltijd
bestond uit drie gangen:
Voorgerecht Pindasoep
met tomtom
Hoofdgerecht Heri
heri, diverse aardvruchten, bakkeljauw, bananen, groenten
Nagerecht Bojo
van cassave en cocos
 |
| Heriheri |
Voor de
symbolische handelingen werd gebruik gemaakt van:
Kwasibita,
ter herinnering aan de bittere tijden uit het verleden, onder het
zingen
van een treurlied
Kokosolie,
ter herinnering aan de brandende pijn bij het brandmerken.
De
pijn wordt weg gewreven
Suikerriet,
de zoete vrijheid waarin we nu leven
Ballonnen en
spelden, met lawaai wordt de pijn verjaagd. De 21 ballonnen die
doorgeprikt
worden symboliseren de 21 kanonschoten bij de
afschaffing van de slavernij.
Teksten:
Vooroudergebed
Teksten om
aspecten van de slavernij te verklaren
Liedjes die
betrekking hebben op de slavernij
Vragen die
gesteld worden voor en na elke gang zijn bijvoorbeeld
1. waarom
houden we een vooroudergebed
2. waarom
zijn we bijeen
3. waarom
dekken we voor een
onverwachte gast
4. waarom
geven we A Tori door voor we hem openen
5. waarom
kauwen we op kwasi bita
6. waarom
smeren we elkaars armen in met kokosolie
7. waarom
prikken we ballonnen door
8. waarom
kauwen we op suikerriet
9. waarom
luisteren we aandachtig naar elkaars verhaal
 |
| Suikerriet |
De dialoog
wordt gevoerd met aandacht voor de verschillen en overeenkomsten. Na het
hoofdgerecht wisselt iedereen van plaats en tafel.
Men was het
er over eens dat deze Keti Koti Tafel aangenaam en respectvol was gevierd en
navolging verdient, niet alleen in het openbaar maar in ieders huis. Mercedes
Zandwijken heeft een waardevolle trend gezet.
Cat, 30
sept. 2013
