 |
| Geschiedschrijving: het is maar met welke bril je het bekijkt. Foto © Michiel van Kempen |
door Ruben Bakker
Geschiedenis kan ‘over’ Suriname gaan, maar is die dan ook ‘van’
Suriname? Voor geschiedschrijving (of historiografie) is het uitermate
belangrijk vanuit welk perspectief gekeken wordt. Dit komt al naar voren in de
ondertitel van de bundel Verkenningen in
de historiografie van Suriname, die de ambitie aangeeft om te komen Van koloniale geschiedenis tot geschiedenis
van het volk. Deze ambitie spreekt ook uit het symposium ‘Geschiedschrijving
van Suriname’, gehouden in 2013, waar deze bundel uit voortgekomen is.
In een geschiedenis van het volk staat het volk centraal,
dit in tegenstelling tot een koloniale geschiedenis, waar de relatie met de
kolonisator centraal staat. Als men spreekt van dekolonisatie van de
geschiedschrijving wordt bedoeld dat niet alleen het bestuur van een land, maar
ook de geschiedschrijving onafhankelijk wordt. Maar wat betekent dit precies?
En hoe kunnen we dat bereiken? Dit zijn de vragen die in de bundel centraal staan.
De bundel bestaat uit 25 Nederlands- en Engelstalige essays,
geschreven door Surinaamse en buitenlandse (vooral Nederlandse) historici.
Hiermee beslaat de bundel - die in twee delen is uitgekomen - zo’n 656 pagina’s in totaal.
Door de veelheid aan essays worden veel aspecten die
relevant zijn voor de historiografie van Suriname belicht. Zo benadrukt Chan Choenni
de urgentie en het belang van ‘oral history’, gaat Mildred Caprino in op (de
mogelijkheid van) vrouwengeschiedenis en bespreekt Hilde Neus de rol van
historische romans voor de geschiedschrijving. Naast het gezichtspunt en de
plek in de Surinaamse geschiedenis van de verschillende bevolkingsgroepen is er
ook aandacht voor de ontwikkelingen in de historiografie van andere voormalige
kolonies.
De breedheid van de onderwerpen en de veelheid aan auteurs
maken de essaybundel echter ook kwetsbaar. Doordat de essays erg los van elkaar
staan, komt herhaling nogal eens voor en wordt de lezer niet altijd
aangemoedigd om ook het volgende essay te lezen. Dit had voorkomen kunnen
worden door de essays meer te rubriceren, zodat er een duidelijker opbouw ontstaat.
Ook was het wellicht beter geweest als alle essayisten aan het einde van hun artikel
concrete aanbevelingen deden van hoe de historiografie van Suriname verbeterd
kan worden. Nu is dat slechts bij enkele essays het geval. Want weet de lezer
uiteindelijk wat er concreet moet veranderen om de Surinaamse historiografie
een ‘geschiedenis van het volk’ te maken?
In ieder geval is daar een dappere poging toe gedaan en is
veel kennis gebundeld.
De tweedelige bundel vormt een belangrijke bijdrage aan de
Surinaamse historiografie en houdt bovendien de lezer een spiegel voor: een
eigen geschiedenis maak je zelf!
Maurits S. Hassankhan, Jerome L. Egger, Eric R. Jagdew
(samenstellers): Verkenningen in de
historiografie van Suriname. Van koloniale geschiedenis tot geschiedenis van
het volk. Deel 1 en 2. Paramaribo: Anton de Kom Universiteit van Suriname
(AdeKUS), 2013. ISBN: 978-99914-7-254-6
