Belastingdienst Suriname neemt skalians in beslag

Een skalian woensdag op de Marowijnerivier. De Belastingdienst heeft woensdag en donderdag tijdens een actie een aantal van deze drijvende goudmijnbedrijven in beslaggenomen nadat de eigenaren niet konden voldoen aan hun betalingsverplichting. Vanwege de vele miljoenen dollars die hiermee gemoeid gaan, worden de belastingambtenaren en leden van de commissie Ordening Goudsector (OGS), uit veiligheidsoverwegingen tijdens de operatie begeleid door politietroepen.

[©Waterkant.Net/2014]

Kinderen Marowijne leven zich uit tijdens boekenfestival

Kinderen van Marowijne tonen hun talenten op het podium. (Foto © KBF)

Talentvolle jeugdigen uit Marowijne hebben op het podium laten zien wat ze kunnen. Onder hen waren er presentatoren, vertellers, zangers, drummers, toneelspelers, rappers, dansers, muurschilders, musicalspelers, dichters en schrijvers. Ook ouders die met hun kinderen zijn meegereisd vanuit verschillende dorpen in het Boven Marowijne- en Tapanahoniegebied hebben tijdens het kinderboekenfestival kennis genomen van educatieve activiteiten die hun kinderen doen groeien, meldt het Kinderboeken Festival (KBF).

Meer dan drieduizend kinderen hebben het festival in de ochtenduren bezocht - van peuters, kleuters, basisschoolleerlingen, VOJ- en VOS-leerlingen. In het middagprogramma participeerden woensdag ruim 800 bezoekers, donderdag 1000 en op de slotmiddag vrijdag bezochten 1200 kinderen en volwassenen het kinderboekenfestival op Albina. Enkele festivalactiviteiten waren opvoering van de musical Marwina gaat naar school onder leiding van Annelies den Boer-Aside en Sandra Purperhart, de activiteiten van het Nucleus Centrum Albina, de gastschrijver Peter Vervloed en filmproducent Peter Lammerts van Stichting Mondiall. Eftee Books verzorgde een Karaoke-activiteit, Gerrit Barron van Boekhandel Afaka leverde een bijdrage aan het festival. Er was een workshop voor opvoeders 'In liefde opgroeien doet levenslang bloeien'.

Geconstateerd is dat de jeugd van Marowijne weinig educatieve activiteiten heeft, waardoor hun belangstelling vaak naar minder positieve bezigheden uitgaat. Yvonne Caprino, Agnes Ritfeld en Karin Blufpand van het KBF uitten hun ernstige zorg hierover tegenover districtscommissaris Theodorus Sondrejoe en gaven aan dat als er niet onmiddellijk geïnvesteerd wordt in educatieve activiteiten die op structurele basis in het district plaatsvinden, er een gebrek aan goed gevormde, voorbeeldige jeugdigen zal zijn, die leidinggevende posities kunnen overnemen! De verwachting is dat beleidsmakers en functionarissen van het ministerie van Onderwijs, van Jeugdzaken en van Regionale Ontwikkeling zich ernstig over groei en ontwikkeling van Marowijne zullen buigen, stelt de organisatie.

[van Starnieuws, 5 april 2014]

Kunst en cultuur als oppepper voor Marowijne

 

Marowijnerivier

‘Kunst en cultuur als middel om het district Marowijne weer positief op de kaart te zetten.’ Dat is de visie van de kunstenaar en initiatiefnemer Marcel Pinas van het ‘Moengo Festival of…’, dat dit jaar in het teken staat van muziek. “We kennen allemaal de geschiedenis van het gebied. Op deze manier wil ik die mensen een kans bieden om zichzelf terug te vinden en te uiten.”

“Toen ik begon in 2003 was het moeilijk. Mensen geloofden niet dat het zou werken. Wat ga je doen? Je bent gek!’ zeiden ze. “Die mensen daar hebben geen verstand van kunst.” Pinas vertelt dat het inderdaad lastig was, mensen begrepen het niet. “Het eerste kunstwerk dat ik plaatste, zorgde voor veel ophef. De bewoners wilden het weg hebben en zijn zelfs tot bij de dc geweest. Totdat ze zagen dat er bussen vol mensen uit de stad kwamen, zelfs uit Frans Guyana, en men er foto’s van ging maken. Toen beseften ze dat het wel degelijk iets van betekenis was wat daar stond, dat het waarde had.”

Maya Azucena

Pinas wil zijn bijdrage leveren aan de wederopbouw van het gebied dat nog steeds littekens heeft van het verleden. “Het is hartverscheurend om leeftijdsgenoten met wie je als kind droomde over de toekomst, te zien rondlopen als zwerver in Albina.” Pinas wil voorkomen dat meer mensen hetzelfde lot ondergaan. “Kunst en cultuur helpen daarbij, maar lijken soms een tijdelijk effect te hebben. Ik wilde iets doen wat indruk zou maken op deze mensen, wat ze langer bij zou blijven.”

Daarom kwam Pinas met het idee voor het jaarlijkse ‘Moengo Festival of…’ dat elk jaar een ander principe van de kunst belicht. Om nog meer impact te hebben op de mensen in het gebied, streeft Pinas ernaar het festival een internationaal karakter te geven. Hij wordt daarin ondersteund door de Amerikaanse ambassade. Deze heeft bijvoorbeeld geholpen de New Yorkse zangeres Maya Azucena naar Suriname te halen. Zij zal dit jaar tijdens het festival diverse zangworkshops verzorgen.

“Ik geloof heilig erin dat dit een wezenlijke bijdrage kan leveren. Daar waar onderwijs of politiek de mens niet kan bereiken, kan kunst of cultuur wel doordringen en een bijdrage leveren”, meent Pinas.

[uit Dagblad Suriname, 18-09-2013]

Openbare kunstwerken Marowijne overwoekerd

door Hugo den Boer

Het kunstwerk met 21 kikkers van Remy Jungerman in Moengo verdwijnt langzaam in het onkruid Foto: Hugo den Boer 

Moengo - De kunstinstallaties die de afgelopen jaren door Marcel Pinas en andere nationale en internationale kunstenaars in Moengo zijn geplaatst, worden overwoekerd door onkruid. Met het Moengofestival in aantocht zoekt Pinas nu een duurzame onderhoudsmethode voor de kunstwerken.

Pinas wil Marowijne tot kunstdistrict omvormen en zo aantrekkelijker maken voor toeristen. Zijn aandeel is het plaatsen van grote kunstwerken. "En ik verwacht dat de overheid daarop inspeelt door ze gelijk met het onderhoud van de bermen mee te nemen", zegt de kunstenaar. Hij heeft hiervoor meerdere schriftelijke verzoeken gedeponeerd bij de bestuursdienst. Hij kreeg nooit antwoord.

Districtscommissaris Theo Sondrejoe zegt zich niet verantwoordelijk te voelen voor de kunstwerken. Bas Ahmadali, coördinator van het landelijk decentralisatieprogramma, ook niet. "Een kunstwerk is een particulier eigendomsvoorwerp. Het onkruid rond zo'n kunstwerk is onderdeel van het object, en niet van de berm."

Ahmadali stelt dat particuliere kunstwerken bij plaatsing geregistreerd moeten worden door het directoraat Cultuur, en vergezeld moeten gaan van een onderhoudsplan. "In goed overleg met het ministerie van Regionale Ontwikkeling en eventueel tegen een vergoeding, kunnen we de kunstwerken periodiek laten onderhouden."

[uit de Ware Tijd, 22/01/2013]

Marowijne: Jakup Ferri

door Rosita Leeflang

Kunstenaar Marcel Pinas heeft een droom voor zijn geboortedistrict. Marowijne moet hét kunstdistrict van Suriname worden. Een droom die met kleine stappen gerealiseerd kan worden. Pinas is nu al langer dan een jaar bezig die stappen te maken. Het resultaat is: wie Moengo binnenrijdt, ziet de eerste tekenen van het Marowijne Kunstpark. Deze week komen in de zesdelige serie de kunstenaars aan het woord die tot nu hun bijdrage hebben geleverd. Vandaag in deel vijf: Jakup Ferri uit Kosovo.

Ferri is geboren in Kosovo, maar woont en werkt in Nederland. In gesprek met de Ware Tijd zegt hij zichzelf meer te zien als een nomade. Een die van reizen houdt en de constante behoefte heeft om van locatie te veranderen. De kunstenaar heeft dan ook vele landen gezien in Europa, de Verenigde Staten en Azië tijdens exposities, maar ook voor langere perioden. “Ik was erg enthousiast om naar een land als Suriname te komen. Ik sloeg aan het lezen over de cultuur en ontdekte de fantastische kasekomuziek. Dit wilde ik van dichtbij meemaken en besloot Artist in Residence te worden voor drie maanden.”

De metalen boom van Jakup Ferri is nu deel van het bos van Moengo.

De kunstenaar leerde kinderen tijdens de workshops verschillende typen media hanteren, door onder andere tekenen, presentaties, filmscreenings en het bekijken van muziekvideo’s. Ferri maakte bekende kunstwerken uit de kunstgeschiedenis helemaal opnieuw. Een van die kunstwerken was Artist is Present van Marina Abramovic, dat begin dit jaar tentoon werd gesteld in het Museum of Modern Art in New York. “Voor mij was het interessant om dit concept tot uitvoer te brengen in de open lucht in een klein dorp, met acteurs met een totaal andere leeftijd en achtergrond. Het was mooi om te zien hoe de kinderen het verhaal zich eigen maakten en reageerden vanuit hun open, speelse en eerlijke karakter.” Ferri, die duidelijk onder de indruk is, zegt dat dit voor hem een unieke ervaring was. Ook omdat het de eerste keer was dat hij voor langere tijd werkte in een afgelegen gebied. Zelfs weken nadat hij teruggekeerd is naar Nederland, maakt hij tekeningen geïnspireerd door al hetgeen hij heeft gezien en de verhalen die hij heeft gehoord in Moengo. “Maar van één ding hield ik het meest. Dat was die kaseko. Ik denk dat dit een authentiek genre is en ik zal de muziek zeker laten horen wanneer ik als dj kaseko feesten zal organiseren.”

In Dan Tapu zijn de jongeren druk aan het tekenen na een opdracht van Jakup Ferri.

Ferri raakte niet allen erg geïnspireerd door het werken met kinderen, maar ook door het vele bos dat hij aantrof. Dus maakte hij voor het Marowijne Kunstpark een boommonument om de kracht van een boom aan te geven. Hij maakte een metalen boom van zes meter hoog die hij plantte tussen de andere natuurlijke bomen.

De kunstenaar uit Kosovo weet dat Marowijne een heleboel te bieden heeft. Hij verwijst daarbij naar de natuur, de vriendelijke mensen, unieke dorpen, cultuur, nijverheid, eten en muziek. “Ik denk dat het heel belangrijk is om een manier te vinden om het district aantrekkelijker te maken voor buitenlanders, maar ook voor de Surinamers zelf, zodat zij het district zelf kunnen zien en ervaren. Het is dan ook een fantastisch initiatief van Marcel om het Kunstpark aan te leggen met beeldhouwwerken van internationaal bekende en lokale kunstenaars. Dit brengt een niet te onderschatten culturele uitwisseling met zich mee. Iets dat wij allen heel hard nodig hebben”, zegt Ferri, die ook zeer te spreken is over de pogingen van Pinas om de menselijke interactie te bevorderen en de Marroncultuur te bewaren, bijvoorbeeld de symbolen, werkstukken en de traditionele kleding. “Nu voel ik mij veel meer verbonden met Suriname. Het grootste kunstwerk dat ik ooit heb gemaakt, staat daar. En ik zal blijven terugkomen om mijn ondersteuning aan dit project te geven”, besluit Ferri ferm.

[uit de Ware Tijd, 17/06/2011]

Foto's: collectie Ferri en Pinas

Marowijne: Charl Landvreugd

door Rosita Leeflang

Kunstenaar Marcel Pinas heeft een droom met zijn geboortedistrict. Marowijne moet hét kunstdistrict van Suriname worden. Een droom die met kleine stappen gerealiseerd kan worden. Pinas is nu al langer dan een jaar bezig die stappen te maken.

Het resultaat is: wie Moengo binnenrijdt, ziet de eerste tekenen van het Marowijne Kunstpark. Deze week komen in de zesdelige serie de kunstenaars aan het woord die tot nu hun bijdrage hebben geleverd. Vandaag: Charl Landvreugd.

“Kinderen moeten zelfstandig leren denken”

Landvreugd werd al twee jaar geleden door Pinas gevraagd als hij Artist in Residence wilde zijn. “Ik vind het goed wat hij doet, dus ik ondersteun hem graag”, zegt Landvreugd aan de Ware Tijd. Hij werkte in januari en februari 2011 met jongeren in Ovia-olo, Ricanaumofo en Dantapu. Ze hebben getekend en met kleuren gewerkt. “Ik oefende ‘kleuren kijken’ met hun. Bijvoorbeeld de kleur van een blad is groen. Dat mochten ze natekenen en inkleuren. Als ze beter gingen kijken, zagen ze plots niet alleen groen.” De kunstenaar zegt het belangrijk te vinden niet alleen te werken aan hun fysieke vaardigheden, maar ook aan hun geestelijke intellectuele vaardigheden. De school leert hen namelijk om te reproduceren, maar niet om zelf na te denken. En dan mag je wel of niet aannemen wat anderen zeggen, maar dat hoeft niet per se de waarheid te zijn. Jongeren moeten zelfstandig leren denken, zegt Landvreugd. De getekende en ingekleurde bladeren zijn vervolgens aan elkaar genaaid. “Het was leuk en simpel. Kijk, kunst is niet alleen schilderen, maar kan vele vormen aannemen. En als deze gedachten bij slechts één van de kinderen is doorgekomen, zou ik al heel er tevreden zijn.”

Voor het kunstpark ging Landvreugd alleen aan de slag. Hij werkte namelijk met hout en gegalvaniseerd aluminium en dat was veel te gevaarlijk om de kinderen aan te laten meewerken. Het eindproduct werd MOVT nr. 3 een vervolg op twee eerdere projecten van hem, namelijk Atlantic Transformerz en Anarusha. Het kunstwerk dat staat in het kunstpark is een bewijs voor de stralende toekomst die in het vooruitzicht staat voor zwarte mensen in het bijzonder, en voor mensen in wereld in het algemeen. Landvreugd verbleef gedurende de twee maanden in een woning in Moengo en ontmoette er ook de andere kunstenaars Sheena Rose en Wouter Klein Velderman die eveneens te gast waren bij Pinas. Voor de kunstenaar ook een leuke ervaring, omdat er een soort kruisbestuivende energie ontstond waarbij ze dingen van elkaar leerden. “Alsof je weer op een kunst academie zit. Het leidt tot andere inzichten.” Zo was het de eerste keer voor Landvreugd om zo’n groot kunstwerk als MOVT nr. 3 op te zetten, maar kreeg hij steun van Velderman die dat wel vaker had gedaan. “En dan krijg je het niet perfect recht, doordat de vloer ongelijk is en het weer ook niet meewerkt. Dan kom je erachter dat het gebruik van een dwarsliggende lat omvallen kan voorkomen. En dat kreeg ik mee van Wouter.”

[uit de Ware Tijd, 14/06/2011]

Foto's: @ Wouter Velderman

Marowijne: Jhunry Udenhout

door Rosita Leeflang

Kunstenaar Marcel Pinas heeft een droom met zijn geboortedistrict. Marowijne moet hét kunstdistrict van Suriname worden. Een droom die met kleine stappen gerealiseerd kan worden. Pinas is nu al langer dan een jaar bezig die stappen te maken. Het resultaat is: wie Moengo binnenrijdt, ziet de eerste tekenen van een kunstpark. Deze week komen in de zesdelige serie de kunstenaars aan het woord die tot nu hun bijdrage hebben geleverd. Vandaag: beeldend kunstenaar Jhunry Udenhout.

Udenhout was de allereerste kunstenaar die door Pinas werd gevraagd mee te doen aan het project. “Ik heb gelijk ingestemd, want wij kunstenaars moeten vaker met elkaar samen werken.” En dus ging Udenhout van februari tot en met april 2010 elk weekend naar Moengo om er te werken met de jongeren. “Marcel legde uit dat het vooral gaat om de jongeren uit Moengo en de omliggende dorpen andere mogelijkheden in hun ontwikkeling te geven en te doen aan een stukje overdracht. Verder zouden ze kennis maken met mijn discipline (het maken van kunstwerken uit Mahoniehout...red.).” De kunstenaar zegt dat vooral de jongens ontzettend enthousiast waren. In Ovia-olo kwam hij echter ook een aantal enthousiaste ouderen tegen. Hij ging aan de slag en maakte merendeel figuratieve werkstukken, dus werkstukken waarbij niet duidelijk was of het een man of vrouw is, maar toch goed herkenbaar is. “Ik ben bewust niet met abstracte vormen op ze afgegaan.”

Het uiteindelijk product werd een grote kettingzaag, die voor anderhalve meter in de grond zit en vier en een halve meter boven de grond uitsteekt. “De zaag snijdt in de aarde, symbool voor dat we zelf bezig zijn onze aarde te vernietigen middels de houtkap. Het zijn de bossen die ons voorzien van zuurstof en zonder controle is er kaalkap, met alle gevolgen van dien.” Udenhout ermee geconfronteerd dat ook hij bomenstronken gebruikt voor zijn werk, zegt dat hij slechts werkt met mahoniehout. “Het zijn de bomen die ze verwijderen uit de binnenstad. Die koop ik op. En trouwens die mahoniebomen zijn met de slaven meegenomen naar ons land en door hun hier geplant. Ze behoren niet tot de oorspronkelijke vegetatie en komen dus niet in het binnenland voor. Ze worden gerooid in de stad en ik vereeuwig ze in een sculptuur.”

De beeldende kunstenaar heeft ook kleinere kunstwerken gemaakt met de enthousiastelingen. Daarmee wilde hij ze wegwijs maken hoe creatief te zijn en hun gezin daarmee in stand te houden. “Wanneer ik aankwam, vroegen ze altijd ‘meneer, o ten w’o bigin?, en ik heb echt zeer prettig gewerkt.” Het enige minpunt dat Udenhout zegt ervaren te hebben was de participatie van de gemeenschap bij het omgaan met het hout. Hij werkte namelijk met het veel zwaardere basralocus en stond er technisch en praktisch alleen voor. Maar daaruit heeft hij ook geleerd de volgende keer te letten op het houtgebruik.

Het initiatief van zijn collega noemt Udenhout geweldig. “Marcel is een pionier daarin. Het is een geweldig initiatief om jongeren een forum te bieden om na te gaan op welke gebieden ze uitblinken. Hij moet er zeker mee doorgaan.” Doordat Udenhout meer dan genoeg tijd overhad, maakte hij naast de kettingzaag ook een tyenmiri (rietmolen waarmee in de slaventijd suiker werd gemaakt..red) en een vorm met maskers. De tyenmiri is om ons te herinneren aan onze zelfwerkzaamheid en niet te zitten wachten op de overheid, terwijl de maskers decoratief zijn en wijzen op de mensen die lopen achter een masker. Mensen met andere doelen dan ze tonen. Udenhout kreeg tijdens zijn periode in Moengo hulp van lokale kunstenaar David Linga en zegt te allen tijde bereid te zijn terug te willen keren naar Marowijne om verder te werken aan de realisatie van de droom van Pinas.

[uit de Ware Tijd, 13/06/2011]

Foto: @ Wouter Velderman

Marowijne: Billboards geven een gevoel van herkenning

door Rosita Leeflang


Paramaribo - Kunstenaar Marcel Pinas heeft een droom met zijn geboortedistrict. Marowijne moet hét kunstdistrict van Suriname worden. Een droom die met kleine stappen gerealiseerd kan worden. Pinas is nu al langer dan een jaar bezig die stappen te maken.Het resultaat: wie Moengo binnenrijdt, ziet de eerste tekenen van het Marowijne Kunstpark. Deze week komen in de zesdelige serie ‘Marowijne, het kunstdistrict’ de kunstenaars aan het woord die tot nu hun bijdrage hebben geleverd. Vandaag: Sheena Rose uit Barbados.

Het was mede kunstenaar Christopher Cozier die Pinas op het pad bracht van Rose, de enige vrouwelijke kunstenaar die tot nu toe heeft meegedaan aan het project. De twee raakten aan de praat en Rose raakte gelijk geïnteresseerd om mee te doen. Als kunstenaar is zij veel meer bezig met het tekenen van animaties en het maken van een permanente installatie, maakte haar ontzettend nerveus, zegt de goedlachse Rose. “Ik heb het tot nu toe altijd op papier gedaan en ook wel op de video, maar nu moest ik de technieken ook gaan leren aan de kinderen.

Sheena Rose staat bij de vijf billboards waar ze gedurende drie maanden aan heeft gewerkt met de kinderen van Moengo en omgeving.

Ik zei nog aan Marcel ‘dat heb ik nog nooit gedaan’, maar hij stelde me gerust dat er genoeg mensen zouden zijn om mij te helpen.” Dus besteedde Rose in de eerste maand van haar residentie veel tijd aan het bestuderen van de winkels en merkte op dat veel lokale producten waren geschilderd op de muren. Iets dat voor haar onbekend is in haar geboorteland. De muurschilderingen zag ze niet terug in advertenties of op billboards, dus besloot de kunstenaar dat daar de uitdaging voor haar lag. Haar volgende stap was het maken van foto’s van de producten op de muren, zodat zij die kon schilderen voor de billboards.

Kunstenaar Sheena Rose leerde de kinderen van Ovia-Olo kleuren mixen.

“Het moest echter geen copy en paste worden. Want als je er niet veel emotie in zet, is het net als wanneer je geen zout zet bij het koken.” En dus kwam Rose op nog een idee. “Wanneer je de poster zou plakken aan de muur en het weer zou weghalen, dan lijkt het op een oude poster die er al jaren hangt.” En dat effect wilde zij creëren. Nadat nog enkele ideeën de revue passeerden, besloot zij aan de voorkant van de billboards de producten te schilderen en de achterkant te voorzien van bloemdecoraties die vaker op tafellinnen te vinden zijn. “De plek waar de billboards staan, vind ik te gek, want wanneer je Moengo binnenrijdt, zie je ze meteen. Je krijgt een bekend gevoel wanneer je de producten die je elke dag ziet, nu ook op grote billboards ziet staan. Een echte welkom gevoel”, meent Rose.

Over haar drie maanden in residency, die begon in februari, is Rose ook erg enthousiast. Ook zij kreeg de gelegenheid met kinderen te werken en hen technieken te leren. Ze leerde zelfs een paar woorden om zo beter met ze te kunnen communiceren. Ze demonstreert ‘kaba’, ‘oso’ en ‘ala sama’ met een hartelijke lach. De periode heeft haar echter ook persoonlijk gevormd. “Het heeft mij volwassen gemaakt. In het begin huilde ik vaak, want ik was nog nooit zo lang van huis geweest. Moengo voelde aan als isolatie, maar langzaam begon ik in te zien dat het een andere manier was van leven en cultuur. Later werden het tranen van geluk, want ik heb er nu ook mijn bijdrage staan. De jongeren zullen zich ook altijd betrokken kunnen voelen daarbij. Het maakte dat ik elke dag een goed gevoel had van wat ik deed.”

Pinas is ook zeer tevreden met de bijdrage van de Bajan kunstenares. “Het was toch niet zo moeilijk als ze doet voorkomen. Ik moest haar alleen maar overtuigen dat ze iets anders kon doen, dan wat ze tot nu toe gewend was. Het was vrij makkelijk om haar te begeleiden in hoe zichzelf uit te drukken. Het moeilijkste was om haar over het isolatie-gevoel heen te krijgen. Ze was ook geweldig met de kinderen. Zij leerden haar woorden, maar op haar beurt leerde ze de kinderen ook Engelse woorden.” Eind april vertrok Rose wederom naar Barbados, met volledig nieuwe inzichten, zoals ze zelf zegt. Voor haar is niets meer moeilijk en heeft ze andere manieren ontdekt om naar dingen te kijken.

[uit de Ware Tijd, 16/06/2011]

Foto's: collectie Sheena Rose

Marowijne, hét kunstdistrict

door Rosita Leeflang

Kunstenaar Marcel Pinas heeft een droom met zijn geboortedistrict. Marowijne moet hét kunstdistrict van Suriname worden. Een droom die met kleine stappen gerealiseerd kan worden. Pinas is nu al langer dan een jaar bezig die stappen te maken. Het resultaat: wie Moengo binnenrijdt, ziet de eerste tekenen van het Marowijne Kunstpark. Deze week komen in de zesdelige serie ‘Marowijne, het kunstdistrict’ de kunstenaars aan het woord die tot nu toe een bijdrage hebben geleverd. Vandaag in deel drie: Wouter Klein Velderman uit Nederland.

Een beeldsymbool voor vele overgangen

Velderman kwam in januari naar Suriname om tijdens de drie maanden residentie zelf te ontdekken als Suriname een geschikte plek is om in de toekomst vanuit het Fonds Beeldende Kunsten, Vormgeving en Bouwkunst nog meer Nederlandse kunstenaars te sturen. De residentie bij Tembe Art Studio werd een pilot project. Velderman maakt namelijk monumentaal werk, grote sculpturen, vaak voor publieke ruimten en van tijdelijke aard. Materiaalkeuze en de manier van verwerking spelen dan een belangrijke rol. “Ik besloot mee te doen met het project, omdat ik hier grote mogelijkheden voorzag in het werken met hout. Ik verwachtte bovendien dat er in Suriname veel houtbewerkers zijn die mij konden helpen en adviseren over hoe dit hout te bewerken. Daarnaast was het ook een mooie kans om een groot beeld van tropisch hardhout te maken.”

Mickey Mouse toornt 14 meter de lucht in en maakt daarbij van een mens een 'mier'.

Samen met de kinderen van Moengo en de omliggende dorpen werd Mickey Mouse gemaakt. Het werk kreeg als naam Monument for Transition, een monument voor Toyota, die met de export van haar auto’s het stadsbeeld drastisch heeft veranderd. “Het is een monument voor de natuur, die in alle haast alles wat niet wordt gebruikt, overwoekert en teruggeeft aan de jungle. Maar ook voor het bauxietbedrijf Suralco, dat spoedig de stad zal verlaten en veel werklozen zal achterlaten. En het is een monument voor de Chinezen die kwamen en bijna alle supermarkten overnamen; en voor de enorme hoeveelheid schoolkinderen die in Moengo zullen opgroeien en hun talenten gaan ontwikkelen om zo voor nog meer overgangen te zorgen. Het is een monument voor de enorme veranderingen die de binnenlandse oorlog heeft gebracht, een overgang die nog steeds haar effect heeft op de lokale bevolking”, klinkt de uitleg van Velderman. “En waarom Mickey Mouse? Omdat Walt Disney met de tekenfilmfiguur symbool staat voor de overgang van de westerse maatschappij in de vorige eeuw naar die van één van grote welvaart. Suriname heeft op haar eigen manier een ontwikkeling doorgemaakt. Ik wilde daarom een sculptuur realiseren dat in haar vorm is ontstaan vanuit het Mickey Mouse-beeld, maar verder is opgebouwd uit de kenmerken van de eigen Surinaamse cultuur.”

Het werk van de kinderen uit Moengo en de omliggende dorpen sieren de achterkant van de benen. Zo hebben ze zelf hout leren bewerken.

Voor het project kreeg de kunstenaar hulp van houtsnijder Ras2 die de kinderen hout leerde snijden. De elementen die daaruit voortkwamen, werden de benen van Mickey. Ook David Linga, een kettingzaag specialist, hielp bij de verzorging van de benen. De kinderen maakten houtsnijwerken over hun dorp, die ook een plekje vonden op de benen. “Nu hebben de kinderen iets om trots op te zijn en dat was voor mij het belangrijkste. Want wanneer ze langslopen, kunnen ze hun bijdrage aantonen”, zegt Velderman. Naast de kinderen uit Moengo hebben in totaal 24 kinderen aan het kunststuk gewerkt. De kunstenaar zegt ook veel met de kinderen te hebben gepraat over hoe Mickey eruit moest gaan zien,. Om de kinderen te leren timmeren werden ook elektrische gitaren gemaakt.

Ook Velderman ervaart het samenkomen van kunstenaars uit Barbados, Kosovo, New York, Suriname en Nederland als iets dat je eigen werk beïnvloedt. “Het zijn allemaal mensen met een eigen cultuur en eigen gebruiken. Als jij je naar elkaar openstelt, ontstaan er heel mooie dingen. Je leert technieken, kijkt naar elkaars werkwijze, waarmee jij je werk verrijkt. En doordat je in een onbekende omgeving zit, kunnen ze je bijstaan met advies over de lokale gebruiken, wat wel en niet te doen.”

De Nederlandse kunstenaar is er zeker van dat zijn project is geslaagd en zegt het idee van Pinas blijvend te zullen ondersteunen. “Ik heb de indruk gekregen dat we elkaar op veel vlakken begrijpen en voor een groot deel ideeën over kunst delen. Over de plek die kunst kan hebben in een maatschappij en de rol van de kunstenaar daarin. Wat Marcel doet voor Marowijne, waardeer ik enorm. Als hij me weer eens belt, stap ik direct in het vliegtuig naar Suriname.” Het Marowijne Kunstpark vindt hij dan ook een prachtig idee. Het is voor hem een combinatie van ongerepte natuur, een bijzonder vriendelijke en open samenleving en beeldende kunst in een publieke ruimte. “De Moengonezen zijn enthousiast en nieuwsgierig wat Marcel verder van plan is. Er gaat iets heel moois ontstaan in Marowijne, iets waar binnen niet al te lange tijd heel veel mensen over praten.”

[uit de Ware Tijd, 15/06/2011]

Foto's: collectie Wouter Klein Velderman