 |
| Het slavernijmonument op Curaçao. Foto: Dick Drayer |
door Gijs van den Heuvel
Jammer dat Trouw met
het stuk ‘Curaçao was best goed voor zijn slaven’ (de Verdieping, 29 april, lees hier op Caraïbisch Uitzicht) een
podium biedt voor de aloude mare dat het best wel meeviel met de slavernij op
Curaçao. Hoe kun je goed zijn door rechteloze mensen te behandelen als
voorwerpen?
Vooropgesteld:
ik heb veel waardering voor auteur Jeannette van Ditzhuijzen en de
geïnterviewde Els Langenfeld, die zich rond dezelfde tijd als ik op Curaçao
vestigden. Zij hebben zich verdiept in de Curaçaose samenleving en hun best
gedaan te integreren. Dit in tegenstelling tot veel andere Nederlanders die op
Curaçao komen wonen. Des te meer ben ik teleurgesteld in hun artikel over de
slavernij op Curaçao. Het viel allemaal best mee? Als de Curaçaose slaven het
relatief zo goed hadden, waarom kwamen de beroemde Tula en Karpata dan in 1795
in opstand? Niet omdat ze het zo goed hadden, maar omdat ze rechteloos waren en
omdat ze werden uitgeknepen. En de manier waarop die opstand is neergeslagen
was ook niet bepaald zachtzinnig; de opstandelingen werden geradbraakt, gemarteld
en onthoofd. Hun hoofden werden ter afschrikking op straat tentoongesteld.
Toegegeven,
de stadsslaven hadden het beter en er waren relatief veel vrijgemaakten op
Curaçao. Die hadden het soms beter, maar het was voor de (ex-)eigenaren ook
simpelweg goedkoper, want de plantages op het eiland brachten weinig op. En als
vrijen moesten de ex-slaven hun eigen kostje bij elkaar scharrelen en konden ze
worden ingehuurd wanneer het nodig was. Hun inkomsten waren minimaal. Geen
wonder dat de slaven het vergeleken met die groep niet slechter hadden.
Ik ben ervan
overtuigd dat Langenfeld het slavernijverleden niet goed wil praten. Maar hier
zijn wat al te gemakkelijk conclusies getrokken uit archiefstukken, waarbij het
opvallend is dat het altijd Nederlandse onderzoekers zijn, die deze voor het
Nederlandse slavernijverleden positieve conclusies trekken.
Gijs van
den Heuvel is journalist, gespecialiseerd in de Nederlandse Antillen.
[uit Trouw
(Podium), woensdag 1 mei 2013]
