Sranantongo Bakadina

Eren van en pronken met het Surinaams

Een programma rond het Surinaams in verband met Internationale Moedertaaldag met o.a. presentatie boek en cd van Flos Rustveld Wan gro-ede kon gi Maria, een vertaling van Slaaf kindje slaaf geschreven door Dolf Verroen,

Opvoering van een fragment uit het toneelstuk Kophonger van Frank Wijdenbosch.

Taalspel over het Surinaams tussen twee teams met hulp van de zaal.

Muzikale omlijsting door Romeo Kotzebue en Krin Sten.

Columns, gedichten en interviews van en met o.a. Stuart Rahan, Kwasi Koorndijk, Ludwich van Mulier en Margo Morrison.

Loterij en Surinaamse keuken.

Datum: zondag 2 maart 2014

Tijd: 15.00 uur (inloop 14.30)

Toegang: 5 euro

Adres: Vereniging Ons Suriname

Zeeburgerdijk 19 A

1093 SK Amsterdam

Orga:FiRi FM & sympathisanten:06-40321238

Zondag vrij parkeren

Flos Rustveld (rechts) wordt bij de Vereniging Ons Suriname
omhelsd door Gracia Blanker, mede-auteur van het Spectrum
 Woordenboek Sranantongo. Foto Michael Bhola

Gi Sranantongo grani, taki en, singi en, prodo nanga en prey nanga en.

Fu grontapu mamatongodey ede, un e hori wan Sranantongo Bakadina. Na kuru kuru un o abi:

Kon na doro fu a buku nanga poku :"Wan gro-ede gi Maria"-wan tori fu Dolf Verroen skrifi na patatatongo. A kari en: Slaaf kindje slaaf. Sisa Flos Rustveld broko en kon na Sranantongo. 

Wan pisi fu a preypisi fu Frank Wijdenbosch, kari Kophonger

Sabi yu tongo, 2 Tetey fu 3 suma o fiya suma e basi a tongo moro bun .

Poku anga singiman, brada Romeo Kotzebue, Krin Sten

Prakseri, bari puru nanga aksi piki, Brada Stuart Rahan, Brada Kwasi Koorndijk, Brada Ludwig van Mulier nanga Sisa Margo Morrison

No lasi skin gi Krioro kukru nanga wan fiya prey o de.

Deymarki: Sonde baka-yari mun,03 2014

Yuru: 15.00 yu (14.30yu waka kon
Madyomina: 5 euro

Tanpresi: Verenigingsgebouw Ons Suriname'

 Zeeburgerdijk 19A

 1093 SK Amsterdam

Orga: Firi FM nanga kraka fu atifiri staman.

Sisa Flos Rustveld: 06-40 32 12 38

Fu tapu yu presi na fesi poti a moni na

NL68 INGB 0005981950 F.R. Rustveld

Kophonger, gespeeld door Frank Wijdenbosch

          

Op het moment dat de dokter tegen Frank zegt dat hij morbide obesitas heeft, realiseert Frank zich dat hij nog maar een kleine kans heeft dat hij z'n vraatzucht overleeft. Een gastric sleeve operatie moet de oplossing bieden. Een confronterende, angstige, maar hoopvolle tijd breekt aan.

Frank Wijdenbosch kampt al vanaf zijn jeugd met overgewicht. Dik zijn was een deel van zijn identiteit geworden. Mensen noemden hem liefdevol 'Fatsy'. Frank was trots op zijn rondingen en is vrienden geweest met zijn dikke lijf. Op het toneel speelde hij vaak vrouwenrollen en maakte hij dankbaar gebruik gemaakt van de vetlaagjes die hem iets vrouwelijks gaven.

Tot hij niet meer kon stoppen met eten. Voor de buitenwereld probeerde hij te verbergen hoe groot zijn probleem was. Hij loog zo overtuigend dat hij op een gegeven moment zelf geloofde dat hij niet zoveel at en dat hij alles onder controle had. Maar hij raakte juist steeds meer de controle kwijt. Zijn leven werd een nachtmerrie. In zijn hoofd zat een stemmetje dat hem constant tot eten aanzette. Zijn eigen gedachte vertrouwde hij daardoor niet meer. Met emoties kon hij niet omgaan, die at hij weg. Hij at zich murw. Hij at om niets te voelen. Het idee dat middenin de nacht zijn hart er zomaar mee op kon houden, overheerste zijn slapeloze nachten. Zijn dagen werden overheerst door praktische ongemakken en hij hoopte op een wonder. De operatie leek dat wonder.

Is een gastric sleeve operatie de oplossing? Gaat hij de operatie overleven? Gaat het hem lukken om na de operatie het stemmetje in z'n hoofd onder controle te krijgen dat hem tot eten aanzet? Wat als dat allemaal lukt? Hoe gaat hij vervolgens met zijn emoties om? Met alle mensen die hij altijd heeft voorgelogen?

Frank doet in Kophonger een poging de confrontatie met de buitenwereld aan te gaan en tegelijkertijd te laten zien welke persoon met welke gedachten kronkels er in dat grote lijf eigenlijk zat weggestopt.

Tekstfragment

Ze gaan in ons snijden. We kijken naar videobeelden. De zusters zijn lief, maar blank. Alles is blank. De fysiotherapeut, de arts, de anesthesist. Ze snijden in iemand's buik, en in z'n maag. Ik kan niet zien of de buik van een man of een vrouw is. Ik kan niet zien wat ze met het weggesneden stuk maag doen. Wat gebeurt er met de rest van die maag? Wordt dat weggegooid? Dat kan niet. Dat mag niet. Ik zal moeten vragen of ik dat stuk mee mag nemen, zodat ik het kan begraven. Ik moet niet hebben dat ze een stuk van mij, een behoorlijk groot stuk van mij, in de vuilnisbak gooien.

Voorstellingen:

zaterdag 8 februari 2014 - 20:00 uur

zondag 9 februari 2014 - 15:00 uur (matinee)

Locatie: Bijlmerparktheater, Amsterdam-Zuidoost

Uma Gi Uma Teki

Uma Gi Uma Teki staat voor de kracht van vrouwen om te geven en te incasseren. Als een rivier die naar de zee stroomt, geven vrouwen hun kracht en liefde en blijven ze zoeken naar kansen voor zelfontplooiing en bevrijding.

De strijd van vrouwen voor verbetering van hun positie is van alle tijden.

 

V.l.n.r. Martha Tjoe Nij, Frank Wijdenbosch, Gilda Dannarag

Dit is niet los te zien van de slagen die in het verleden werden opgevangen door overgrootmoeders, grootmoeders, moeders en vrouwen die gaven en namen om vooruit te komen.                                                 

In Uma Gi Uma Teki staat respect voor vrouwen centraal. Vrouwelijke elementen in het leven worden in deze productie uitvergroot en belicht. Het spel van de actrices maakt de toeschouwer deelgenoot van menselijke emoties; situaties worden op een herkenbare, soms droevige, poëtische, cynisch en zelfs spottende manier neergezet.

Drijfveer is geloof in eigen kracht en liefde als allesomvattende emotie.

Als nazaten van tot slaaf gemaakten en deel uitmakend van de Surinaamse diaspora in Nederland, zijn deze twee actrices zich ervan bewust dat het proces van dekolonisatie zich niet alleen op staatkundig nivo voltrekt. Met Uma Gi Uma Teki wordt ‘decolonize the mind’ in de kunst op originele wijze tot uiting gebracht.

  

Tekst            : Martha Tjoe Nij & Gilda Dannarag

Spel              : Martha Tjoe Nij & Gilda Dannarag

Regie            : Frank Wijdenbosch & Rieke Eersel

Geluid           : Henk Sarucco & On Stage Theater

Licht             : Eartha Silos

Productie      : Rieke Eersel

Plaats            : On Stage-theater, Mgr. Wulfinghstraat 5 (Patronaatgebouw)

Datum          : 19 augustus 2013

Tijd              : 18:00 uur & 21:00 uur

Kophonger

Frank Wijdenbosch kampt al vanaf zijn jeugd met overgewicht. Dik-zijn was een deel van zijn identiteit geworden. Is een gastric sleeve-operatie de oplossing? Gaat hij de operatie overleven? Gaat het hem lukken om na de operatie het stemmetje in z'n hoofd onder controle te krijgen dat hem tot eten aanzet? Wat als dat allemaal lukt? Frank doet in Kophonger een poging de confrontatie met de buitenwereld aan te gaan en tegelijkertijd te laten zien welke persoon met welke gedachten kronkels er in dat grote lijf eigenlijk zat weggestopt.

In deze voorstelling neem ik me zelf op de korrel, dat houdt in dat ik de goede en slechte ervaringen met jullie deel. Ik ben en blijf Surinamer en houdt van eten, dus ook dat deel ik graag met jullie.
Eet, praat, lach, huil en deel met elkaar.



Medewerkers
Spel: Frank Wijdenbosch
Regie: Irma Nijenhuis
Script: Annemarie Slotboom
Productie: Stichting Seven Arts
Zakelijke leiding: Joop van Bemmelen
Grafische vormgeving: Leo Enzlin

24 april 20.00 uur Amsterdam Pleintheater 020-6933380
25 april 20.00 uur Amsterdam Pleintheater 020-6933380
26 april 20.00 uur Amsterdam Pleintheater 020-6933380 première
27 april 20.00 uur Amsterdam Pleintheater 020-6933380
28 april 15.00 uur Amsterdam Pleintheater 020-6933380 matinee
28 april 20.00 uur Amsterdam Pleintheater 020-6933380

Martha Tjoe Nij & Gilda Dannarag: Uma gi uma teki

Uma is het Surinaamse woord voor vrouw. Uma Gi Uma Teki staat voor de kracht van vrouwen om te Geven(Gi) en Nemen(Teki).

I Love. Foto @ Nicolaas Porter

Als een rivier die naar de zee stroomt, geven deze twee vrouwen onophoudelijk hun kracht en liefde. Ze worden geconfronteerd met, hebzucht, verrijking, vernedering, mishandeling en onderdrukking, maar altijd is er de droom van een beter en gelukkig leven voor zichzelf en voor hun dierbaren.

Tot slaaf gemaakte vrouwen gaan gebukt onder uitbuiting en geweld maar in Uma Gi Uma Teki ondersteunen ze elkaar ondanks gedeeld lijden. Sommige vrouwen gaan in hun zucht naar materiële rijkdom over lijken, met toenemend geestelijk en moreel verval als gevolg.

De strijd van vrouwen voor verbetering van hun positie is van alle tijden. Zoals de rivier blijft stromen van de bron naar zee, blijven deze twee vrouwen zoeken naar kansen voor zelfontplooiing en bevrijding. Dit is niet los te zien van de slagen die in het verleden werden opgevangen door overgrootmoeders, grootmoeders, moeders en vrouwen die gaven en namen om vooruit te komen.
In Uma Gi Uma Teki gaat het om respect voor wat vrouwen ondanks vallen en opstaan presteren.
Drijfveer is geloof in eigen kracht en de liefde als allesomvattende emotie.

Tekst: Martha Tjoe Nij & Gilda Dannarag
Spel: Martha Tjoe Nij & Gilda Dannarag
Regie: Frank Wijdenbosch

Circus 3. Foto @ Winnipeg.

Achtergrondinformatie:
In 1998 stonden Martha Tjoe Nij en Gilda Dannarag samen op het podium van het Bellevuetheater in Amsterdam met het stuk Uma Gi waarin de nadruk werd gelegd op de positie van vrouwen in de situatie van illegaliteit en tegen de achtergrond van racisme en onderdrukking.

In 2012 staan beide actrices weer samen op het podium met het stuk Uma Gi Uma Teki waar de grens verlegd wordt van het persoonlijke aspect naar universele kenmerken van de strijd die vrouwen leveren in a man's world.

Toen Martha Tjoe Nij en Gilda Dannarag in november 2011 begonnen te bouwen aan een nieuwe voorstelling werd voortgeborduurd op wat in Uma Gi was aangezwengeld. Ze schreven niet alleen nieuwe teksten maar besloten ook de stap te zetten om uitgeverij Amrith te betrekken bij de publicatie van het nieuwe toneelstuk Uma Gi Uma Teki.

De eigen cultuur, eigen historie, eigen kunst, de eigen roots worden in de voorstelling Uma Gi Uma Teki ingrediënten voor een verrassende melange van de persoonlijke en collectieve beleving van het 'vrouw zijn'. Hierbij moet gedacht worden aan onder meer de slavernij,de koloniale banden tussen moederland en vaderland van mensen uit de diaspora die in Nederland zijn om te blijven.

Als nazaten van Surinaamse slaven zijn beide actrices zich ervan bewust dat het proces van dekolonisatie zich niet alleen op staatkundig niveau voltrekt. Met Uma Gi Uma Teki verwerken zij op originele wijze decolonize the mind in de kunst. Nooit eerder bezegelden beide actrices hun samenwerking met een publicatie die vrouwen centraal stelt. Ondanks bezuinigingen is de creatieve impuls van deze twee vrouwen sterk genoeg om nieuwe producties te realiseren.

Het plan is om Uma Gi Uma Teki in 2013 deel te laten uitmaken van de herdenking 150 jaar afschaffing slavernij in Nederland en Suriname. Samenwerking met personen en instanties moet leiden tot een internationale presentatie van de voorstelling Uma Gi Uma Teki, met name in het Engelstalig Caribisch gebied en tijdens het cultureel festival van de Caricom, Carifesta 2013 dat in augustus 2013 in Suriname zal plaatsvinden.

Locatie: Pleintheater, Amsterdam

Speeldatum:
zo 28 oktober 16:00u - Reserveer

€ 11,- / € 9,- met korting

The kitchen; foto @ Rosa Muller