In de kolonie
Suriname werd kolonialiteit van macht op verschillende niveaus
toegepast. Het e.e.a.in de context van de studie geplaatst ziet er als volgt
uit.
In dit schema van boven- en onderschikking zijn waarden,
normen en eigenheden van de kolonisator hoger gerangschikt dan die van de
gekoloniseerden. In de kolonie Suriname
werd koloniale macht uitgeoefend door de dominante etniciteit: de witte
Hollanders. Religies van de gekoloniseerden werden op een lager peil geacht dan
het christendom. De taal van de gekoloniseerden werd op een lager peil geacht
dan het Nederlands. Normen van witte Hollanders werden verheven tot positieve standaardnorm.
Hollandse
Aanwezigheid
Binnen de dimensies van de persoon Sophie Redmond is de
impact van de destijds gevoerde cultuurpolitiek overal te herkennen.
Geïnspireerd door Stuart Halls Aanwezigheden heeft Kortram het begrip Hollandse
Aanwezigheid geïntroduceerd. Daarmee wordt bedoeld, het effect, de uitwerking van het verhollandsen in haar verscheidene
facetten en vormen op de gevormde koloniale identificatie van gekoloniseerde
Surinamers; de uitwerking van het verhollandsen in dagelijks leven,
taalgebruik, religie, relatievormen, etc. enz. Die uitwerking leidde tot een
dubbele ervaring in het gevoelsleven van gekoloniseerde Surinamers, van het
‘Erbij horen’ en het ‘Anders zijn’. Het 'erbij horen' impliceert het via de
koloniale politiek geforceerde verhollandsen. Het 'Anders zijn' impliceert het
bewust zijn van de eigen culturele achtergrond, de eigen afkomst, de eigen
religie en het eigen oorspronkelijke verleden dat de gekoloniseerde Surinaamse
bevolking als herinnering met zich mee blijft dragen.
Conclusies
Deze studie heeft geleid tot conclusies op verschillende
niveaus.
![]() |
| Sophie Redmond |
Sophie Redmond heeft haar weg moeten vinden in een koloniale
wereld waar effecten van beeldvorming via sociaalpsychologische kanalen werden
gecreëerd en vastgelegd. Zij heeft zich ontwikkeld tot een onafhankelijke
persoon met een sterke wil en een eigen mening. Zij sloot zich aan bij
emancipatoire acties. Waar ze kon droeg ze een steentje bij aan de strijd die
het gekoloniseerde volk leverde. Deze portretconstructie is volgens Kortram daarom
niet alleen een analyse van leven en werk van Sophie Redmond. Deze studie is
ook Surinaamse vrouwengeschiedenis en bevrijdingsgeschiedenis. Met
bevrijdingsgeschiedenis wordt bedoeld dat dit onderzoek wordt geplaatst in het
discours van de modernity/coloniality-school, waar dekoloniale denken en
dekoloniale activiteiten centraal staan.
Sophie Redmond heeft zich geprofileerd als een agent of
change op verschillende maatschappelijke gebieden. Daarbij maakte zij gebruik
van massamedia en interpersoonlijke communicatiekanalen om haar doelgroepen te
bereiken. Door haar bekendheid en doordat zij geliefd was onder de bevolking,
had zij een podium om haar boodschap effectief over te brengen. De grenzen van
haar agency werden zichtbaar in de verkiezingsstrijd van 1950. Zij kwam in een
verkiezingsstrijd terecht waar haar bekendheid, de liefde en het respect voor
deze huisarts weinig waarde hadden.
![]() |
| De Dr Sophie Redmondstraat in Paramaribo is een belangrijke verkeersader |
In deze studie heeft de vroeg twintigste-eeuwse Surinaamse
samenleving meer gezicht gekregen vanuit de geschiedenis van deelnemer Sophie
Redmond. Tegelijkertijd heeft deelnemer Sophie Redmond zelf, ook meer reliëf
gekregen door haar in haar tijd en omgeving te plaatsen. Geen van eerdere
studies over het koloniale Suriname maken een analyse van de gevoerde koloniale
cultuurpolitiek, vanuit het perspectief van de koloniale machtsmatrix en vanuit
het agent of change-perspectief. Door in dit onderzoek wél een analyse vanuit
deze perspectieven te maken, zijn nieuwe inzichten naar voren gekomen.
De kolonisator heeft een koloniale machtsmatrix toegepast die
alle dimensies van sociale existentie raakte. Mede door de wisselwerking van de
matrixwaarden kreeg beeldvorming in het koloniale Suriname een zichtbare
uitwerking in stigmatisering en stereotypering, ook bij etnische subgroepen onderling. Het
‘wij-zij’-schema tussen bevolkingsgroepen onderling was inherent aan het
assimilatiedenken dat tot een allesomvattende ‘koloniale wij’ van een ‘erbij
horen’ moest leiden. De paradox is dat dit ‘koloniale wij’, dit ’erbij horen’, het gevoel van ‘anders zijn’ versterkte. In
die etnische gesegmenteerde koloniale samenleving, in die veranderende
koloniale wereld van bewustwording van de waarde van culturele eigenheden, konden
bepaalde personen zoals Sophie Redmond eigen doelen bereiken, zich ontwikkelen
tot agents of change, en daarmee uiteindelijk de laatste fase van het koloniaal
systeem inluiden.
Meer dan arts alleen.
De maatschappelijke betekenis van huisarts Sophie Redmond in laat-koloniaal
Suriname’ is in eigen beheer uitgegeven. Het boek kost € 35,- en is te
bestellen bij de auteur smkortram@quicknet.nl




Geen opmerkingen:
Een reactie posten