Amsterdam - Ida Does beschreef op Starnieuws haar twijfels over de roman van Karin Amatmoekrim De man van veel. Ik kan me dat wel
voorstellen: hoe haal je het in je hoofd om te spelen met de feiten over het
leven van Anton de Kom, toch min of meer een Surinaamse held.
Ik rende naar de boekhandel. Wat een prachtige roman!
Inderdaad, geen biografie, geen historisch document. Maar wel de indringende
verbeelding van de geestesgesteldheid van een getergd en gebeukt mens op het
dieptepunt van zijn bestaan: de gedwongen opname in een psychiatrische
inrichting.
In een biografie gaat het om het (chronologisch) inzicht in
een leven. De opname in de inrichting zou worden beschreven als een periode met
een toelichting. Als een begrafenisspeech waar slechts in de derde persoon over
de overledene wordt gepraat.
Karin Amatmoekrim gaat verder. Ze kijkt in het hoofd van
Anton. Misschien heeft hij niet letterlijk gescholden en geschopt tegen de
mannen in de witte jassen. Maar in zijn hoofd natuurlijk wel. Misschien ook was
het conflict met Petronella, zijn vrouw, minder zichtbaar voor de kinderen.
Maar zijn onmacht en vertwijfeling waren er niet minder om. Zoveel onrecht,
zoveel onbegrip. Anton de Kom was behalve een held ook een mens…
In het boek zelf staat trouwens het antwoord op de vragen
van Ida Does. Anton vertelt zijn arts het verhaal over de jongen Stampu, die
wordt vastgehouden in Fort Zeelandia. De arts vraagt of het 'waar' is. Anton
antwoordt: "…zo heb ik het wel geschreven, want het is de werkelijkheid
die ik de jongen gun".
Karin Amatmoekrim geeft ons met De man van veel een les in roman schrijven. Ik denk dat we nog veel
van haar zullen horen.
Henk Hendriks woonde 7 jaar in Suriname, als
regio-vertegenwoordiger van de Wereldomroep. Hij schreef veel en riep van alles
door de microfoon, wat vervolgens wereldwijd werd uitgezonden, inclusief
Suriname. Het meeste plezier beleefde hij als eindredacteur van talkshow
Panorama en het Jeugdjournaal. Henk bemoeit zich met alles en iedereen, vooral
met Suriname.
[uit de Ware Tijd,
6/11/2013]


Geen opmerkingen:
Een reactie posten