 |
| Foto © Ingrid Moesan |
door Hans Breeveld
Zeker heeft Carifesta XI vele prachtige momenten gekend,
maar zijn deze voldoende om - nog voor een kritische evaluatie - vast te
stellen dat Suriname een goede job heeft gedaan? Nog lang zal gesproken worden over de
spectaculaire opening en de prachtige sluiting. Maar Carifesta is nu eenmaal
veel meer dan een opening en sluiting alleen.
Aangezien het hele gebeuren - volgens bekomen informatie -
tussen de SRD 17 en 20 miljoen heeft gekost, moet er zeker een kritische
evaluatie volgen, waar elke burger - direct dan wel indirect - aan deel zou
moeten kunnen nemen. Het uitgegeven, dan wel uit te geven geld is - voor zover
mij bekend - voor het grootste deel opgebracht door het Surinaamse volk.
Carifesta, wat staat voor Caribbean Festival of Creative
Arts, kreeg deze keer als slogan mee: Culture for development. Hoewel men bij Carifesta cultuur gemakshalve
wil beperken tot kunstuitingen, weten wij dat cultuur veel meer omvat. Normen,
waarden en gewoonten (gwenti) zijn daar essentiële onderdelen van. Gewoonten zijn niet altijd even gemakkelijk
te veranderen. Maar als we merken dat deze gewoonten ontwikkeling in de weg
staan, zal er een cultuuromslag moeten plaatsvinden.
 |
| Foto © Ingrid Moesan |
Doelstelling Carifesta
Carifesta kreeg bij haar oprichting de volgende
doelstellingen mee:
i. to
expose the peoples of the region to each other's culture through creative
activity, thus deepening their knowledge and awareness of the native
aspirations of their neighbours;
ii. to
forge through cultural participation closerrelations between people of the
region;
iii. to
demonstrate the importance of the arts as a unifying force in building a
wholesome society and
iv. to
develop the content of our regional culture as a well as its aesthetic forms.
Tijdens de Carifesta's waar ik aan heb deelgenomen, werd
tijdens de symposia steeds aangegeven dat het streven van Carifesta is om
excellente performances te presenteren.
Carifesta en het amateurisme
De eerste edities van Carifesta heb ik niet meegemaakt, maar
bij de Carifesta's die ik bewust heb beleefd was amateurisme en provisorisch
handelen steeds troef. Het begint met het feit dat deelnemende landen het
Carifesta-gebeuren incidentalistisch bekijken en benaderen. Er zijn geen
permanente structuren. Op het laatste moment wordt er een nationale commissie
samengesteld, al dan niet met een gewichtige naam. Als het goed is, wordt er
gesproken over een budget. Weinigen zien echter geld. Van de meeste deelnemende
individuen en/of groepen wordt verwacht dat zij de door hen gemaakte - of
te maken - kosten voorschieten. Dit leidt tot stagnatie en onzekerheid. Dit
heeft gevolgen voor een vlotte voorbereiding. Landen wachten tot het laatste
moment om zich te registreren, vele overschrijden deadlines.
Door deze werkwijze is het moeilijk voor het organiserende
land om te plannen.Tot het laatste moment blijft dat landen niet kunnen
aangeven of en met welke sterkte ze zullen deelnemen aan Carifesta.
Het organiserende land blijft tot het laatste moment in het
ongewisse wat betreft het aantal landen dat daadwerkelijk zal deelnemen aan
Carifesta. Wat de respectieve landen zullen presenteren, is onduidelijk.
Delegaties van landen die uiteindelijk wel komen, blijken veel groter of
kleiner te zijn dan aanvankelijk was opgegeven. Hoe kan je dan plannen?
Plannen, een wezenlijk onderdeel van het proces tot ontwikkeling. Om maar even
te refereren aan het thema van Carifesta XI. Doordat de meeste landen zich te
laat melden en hetgeen ze zullen presenteren maar summier bekend is, kan er ook
geen programma door het organiserende land worden gemaakt.
Carifesta XI
De opening van Carifesta XI was schitterend, maar werd
ontsierd door de late aankomst van het staatshoofd en het feit dat grote delen
van het volk - waar Carifesta om begonnen is - als apen achter dranghekken
moesten worstelen om nog een glimp van al het moois op te vangen. Als
organisatie kan je het niet maken dagenlang het volk op te roepen om bij de
opening aanwezig te zijn. Vervolgens laat jij je eigen burgers elkaar verdringen
achter de dranghekken, omdat ze een kaart - waar de organisatie nooit over
gesproken heeft - niet kunnen tonen. Wanneer de organisatie wekenlang bezig is
met het bouwen van een podium met een zeer beperkt aantal zitplaatsen, dan kan
niet anders worden geconcludeerd dan dat de opening een moedwillige uitsluiting
van het volk is geweest.
Geen programma
Aan de dame bij de balie van het Carifesta 'Head office'
vroeg ik om een programma. Ze kwam haar belofte keurig na. Die middag nog
ontving ik een mailtje. Maar dat was geen programma. Het was een opsomming van
activiteiten waarvan bij de meeste de plaats en aanvangstijd niet waren vermeld
en waarvan - zoals later zou blijken - vele geen voortgang zouden hebben of op
een andere locatie dan op die lijst was aangegeven zouden plaatsvinden.
Het lijkt wel een voetbal WK waarbij in het programmaboekje
staat dat in een bepaald stadion Brazilië tegen Duitsland zal spelen. Als je
aankomt, blijkt het te gaan om een wedstrijd Uruguay tegen Japan.
Notoire laatkomers
_Detailfoto.jpg) |
| Een folkloristische opvoering van de Cubaanse groep Tropicana. Het optreden ving later dan 'stipt 20.00 uur' aan, omdat gewacht moest worden op hoogwaardigheidsbekleders. |
Vele activiteiten begonnen steevast later dan het
tijdstippen, welke dagelijks werden gepubliceerd. In DWT las ik dat de
voorstelling van Tropicana, uit Cuba, stipt om 20.00 uur begon. Ik dacht: dat
is dan iets waar ik naartoe moet. Ik was er om 19.40. Precies om 20.00 uur kwam
er echter een mededeling die boekdelen sprak. Aan de honderden mensen die
keurig een kaartje hadden gekocht en op tijd aanwezig waren, werd meegedeeld
dat het optreden vandaag wat later zal aanvangen, omdat er op wat hoogwaardigheidsbekleders
wordt gewacht. Duidelijker kon men zich niet distantiëren van dit
onfatsoenlijke en ondisciplinaire gedrag van onze 'hoogwaardigheidsbekleders'.
De Cubaanse organisatie wilde aan dit wangedrag part noch deel zijn. De
doelstellingen geven aan dat het bij Carifesta primair om de Caribische volken
gaat. Bij Carifesta XI kreeg ik vaak onwillekeurig het gevoel dat het festival
tot meerdere glorie van hoogwaardigheidsbekleders was georganiseerd en dat het
volk als entourage mocht meedoen.
 |
| ...hoogwaardigheidsbekleders: ondisciplinair gedrag... |
In de geest van het thema van dit Carifesta kan worden
gesteld dat hoogwaardigheidsbekleders het nu eindelijk moet beseffen dat
notoire laatkomers het woord 'ontwikkeling' niet in de mond mogen nemen. Hen
moet eerst discipline worden bijgebracht. Anders blijven ze obstakels op weg
naar ontwikkeling.
De hoogte van de lat
Ik ben het niet eens met hen die stellen dat wij de lat hoog
gelegd hebben. De lat is onder andere pas hoog gelegd:|
wanneer deelnemers over een betrouwbaar programma boekje
beschikken;
wanneer geprogrammeerde activiteiten op tijd beginnen;
wanneer naast de performers ook een groot aantal personen
uit de deelnemende landen het Carifesta bezoeken;
wanneer via Carifesta het volk van het Caribisch gebied
nader tot elkaar komt. De lat kan door
geen enkel organiserend land alleen hoog gelegd worden zolang de deelnemende
landen incidentalistisch blijven kijken naar Carifesta.
Aanbevelingen
Om professionalisme te bevorderen, zal Carifesta moeten
werken aan een permanente structuur, zoals bijvoorbeeld Fifa bij de
voetbalsport en IOC bij de Olympische spelen. Carifesta moet een lerende organisatie worden. Het herhalen van fouten
van voorgaande Carifesta's brengt ons verder van de doelstellingen.
Er moeten aan deelnemende landen duidelijke deadlines worden
gesteld. Qua deelname en presentaties. Aan deze deadlines moeten - bij niet
naleving daarvan - sancties worden opgelegd.
Er zullen minder 'venues' moeten zijn, terwijl het professionalisme moet
worden opgevoerd. Bij vele Carifesta's worden te veel activiteiten voor te
weinig mensen opgevoerd.
De bevolking van het organiserende land moet het respect
ontvangen dat het verdient en niet stiefmoederlijk achter dranghekken worden
gestopt. Het gaat bij Carifesta nu eenmaal primair om het volk. Carifesta moet - op den duur - door private
organisaties worden georganiseerd, waarbij aan de overheid slechts een
faciliterende rol wordt toebedeeld. Deelnemende landen moeten het bevorderen
dat behalve de deelnemers ook een groot aantal inwoners van die landen naar
Carifesta afreizen om zodoende de interregionaliteit te bevorderen.
Dr. Hans Breeveld is
politicoloog.
[uit de Ware Tijd,
14/09/2013]
Geen opmerkingen:
Een reactie posten