Vreemdelingen in het paradijs (1)

Curaçao, ingestorte Julianabrug, 6 november 1967. Foto: Michiel Bijkerk

door Willem van Lit

Vreemdelingen in het paradijs. Dit is de titel van het 4e hoofdstuk van mijn boek in wording over de Nederlandse Caribische eilanden. In dit hoofdstuk laat ik zien hoe woede en beschaming zichtbaar worden op Nederlands Caribische eilanden en dan met de focus op Curaçao. In het vorige hoofdstuk heb ik vooral aandacht gehad voor de werking van beschaming en beschuldiging in algemene zin. In dit hoofdstuk zet ik het nadrukkelijk in de context van de Caribische omgeving. De hoofdstukken 2 en 3 zijn te vinden via de Knipselkrant Curaçao, ook op het wereldwijd web. (klik hier) . Via de links van “Free download” kunt u ze in pdf lezen. De hoofdstukken zijn als afzonderlijke opstellen te lezen. Hoofdstuk 1 is nog in bewerking, maar zal binnenkort gereed zijn.

“Won't you answer the fervent prayer
Of a stranger in paradise
Don't send me in dark despair
From all that I hunger for
But open your angel's arms
To the stranger in paradise
And tell him
That he need be
A stranger no more”[1]

“Dus mensen. Niets aan de hand”

Ik begin dit hoofdstuk met een bloemlezing die de pathetische omhelzing op Curaçao typeert. Ik laat de lezer er onmiddellijk middenin vallen. De citaten zijn inclusief taalfouten overgenomen.

“Hou toch op met kolonialisme, slavernij en al die ouwe koeien uit de sloot halen… geef elkaar de hand en werk samen bouw je eiland op,maak t een mooi veilig eiland waar toerisme gaat bloeien en er voor iedereen werk is, harmonie, warmte liefde en goede omgangsvormen naar elkaar toe, respect en laat de naam zoals t is. het hoort bij de geschiedenis en de geschiedenis met zijn slavernij en kolonialisme poets je niet weg door een naamsverandering. ga voor t heden.. we leven NU en niet in de slaventijd (…), we leven nu met elkaar, blank, zwart, chinees, hindu, in peace..Godbless Curaçao, en op naar een multiculturele samenleving in harmonie met elkaar! racisme is dom!! we zijn te ontwikkeld om domme dingen te doen!"

*****

“Misschien dat je geflipt bent of zo iets dergelijks, maar hoe durf je geschiedenis nou als ‘ouwe koeien uit de sloot halen’ te betitelen? Ben je soms helemaal van lotje getikt? (…)

Van een volk dat haar verleden niet kent, of een slecht verwerkt ofwel een onverwerkt verleden kent, dat haar verleden liever onder de mat schuift om er uit schaamte niet mee geconfronteert te worden, … (…)

En mocht je zelf ook een Curaçaoënaar zijn, wat ik sterk betwijfel, dan ben je ook nog indentiteitsloos (…)

Vind je bijv. ook dat nieuwsgierige Curacaouse kinderen ook niet mogen vragen waarom ze zwart zijn en waarom er standbeelden van Tula en andere zwarte Curacaoenaars bestaan? en hoe het komt dat hun standbeelden zover van het centrum van Willemstad staan? Je bent volgens mij niet goed snik man! (…)

Maar dit volkje móét haar verleden kennen om de toekomst beter te trotseren, en dat gun ik hen, dat wil ik graag, omdat ook ik tot het Curaçaose volk behoor, ik ben Yu di Korsoú ofwel een Curasoleño! en waar mijn voorouders allemaal vandaan komen maakt dan geen moer uit!”

*****

“Heb je wel eens van het woord ik zuig de dingen uit mijn duim gehoord, jij zuigt ze uit je bekrompen hersenpan die vol zand zit, …”

*****

“De circusachtig drama over de naamsverandering, kolonialisme, rasisme (wij discrimineren elkaar onderling en dat weet je drommels goed!) en al dat propaganda die d’r bij hoort heeft niks te maken met het rechtzetten van het verleden. Het enige wat Rosalia [minister – WvL] en zijn kruisdragers willen behalen met hun Culturele Revolutie is om ons allemaal regelrecht het communisme in te duwen. Als jij dat niet ziet (…), dan moet je maar minder tijd besteden aan je klaagmuur en de feiten met je verstand bewaken!

*****

“… Give them enough rope to hang themselves”.

*****

“Zijn baas (Wiels – WvL) wilde al met een “moekel” (moker – WvL) het standbeeld (van Stuyvesant) aan gruzelementen komen slaan, als jullie je blijven verzetten verdwijnen jullie getooid met davidsterren straks allemaal naar het kamp op de vlakte van San Pedro. Heil.”

*****

Als je ver weg van je geboorte-(ei)land zit en je volgt de ontwikkelingen die daar plaatsvinden, dan kun je niets anders doen dan bedroefd je hoofd schudden. Niet alleen over de gekte vanwege de (onnodige?) naamsverandering van een middelbare school, maar vooral over de wijze waarop de politici denken een volk bewuster te kunnen maken van de eigen identiteit door dit soort kinderachtige spelletjes. Een oprechte bewustwordingsproces van een nieuw land bereik je pas,lijkt mij,wanneer je de zaken oprecht aanpakt en vooral op basis van prioriteit en ernst. Het lijkt mij dat er op Curaçao op dit moment andere prioriteiten zijn dan de verandering van de naam van een school. Dames en heren gezagsdragers, stop jullie energie in werkelijk belangrijke zaken waar het volk beter van wordt, leer prioriteiten te stellen en kijk goed in de spiegel wanneer jullie jezelf-en-elkaar-moeten evalueren. het is schandelijk dat de naam van een eervol man als Dr.Jandi Paula ‘misbruikt’ wordt in een poging het nationalisme te promoveren. (…)

*****

“Curaçao is een klein eiland, waar 140.000 mensen wonen. Voor Nederlandse begrippen een stad, voor Chinese begrippen een dorp.

Het is er fijn wonen. Wel een land zonder aanwezige regering. De wegen zijn slecht, de meeste scholen voldoen niet aan internationale maatstaven, het voedsel is er te duur, de overheidsdiensten functioneren er matig tot slecht, het land produceert weinig tot niets, de bevolking is niet in staat om te werken, althans veel bedrijven zien zich genoodzaakt gastarbeiders in te zetten. De helft van de bevolking woont in het gehate Nederland…

…Wiels, de straatvechter, kunnen we ook niets verwijten. De man is met schreeuwen en schelden succesvol geworden; dat zal niet veranderen. Zo is hij. (…)

Ook deze regering gaat niets voor elkaar krijgen. het is dan ook heel begrijpelijk dat namen van scholen veranderd worden, beeldjes worden verplaats of andere simpel te regelen zaken in gang worden gezet (…)

Dus mensen. Niets aan de hand. Het wijzigen van namen, tot veel meer is een regering op curacao niet in staat”.

*****

“Iedereen die tegen naamsverandering is, is TEGEN CURAÇAO.

Jullie moeten je schamen!!!!!!!!!!!! !!!!!!!!!!! LANDVERRADERS!!!!

*****

Ja, een wilde staking op instigatie van de hondsbrutale met neokoloniale superioriteitsgedachtengangen bezoedelde koppen van bepaalde hollandse leraren op het “Kolegio Dr Alejandro Paula”…

*****

“Ik vind jou een brutale MAKABEZE NEOKOLONIAAL!! Je moet je schamen, want die zwarte studenten die jij probeert op te hitsen tegen onze mandatarios, zijn aangekomen in Nederland aangeschoten zwart wild voor jou landgenoten. Dus bek houden als je het niet leuk vindt, …

*****

Radio Nederland Wereldomroep (RNW) publiceerde in haar afdeling Caribiana verschillende artikelen die betrekking hadden op de naamswijziging van het Peter Stuyvesantcollege (PSC) op Curaçao. De naamswijziging werd in 2010 door de regering Schotte – Wiels – Cooper op Curaçao aangekondigd en werd in 2011 doorgevoerd. Het deed veel stof opwaaien onder scholieren, oud-scholieren, ouders en sympathisanten. De naam moest verdwijnen omdat Stuyvesant wordt gezien als de vroege vertegenwoordiger van kolonialisme en uitbuiting. Er werd een enquête uitgeschreven voor een andere naam. Uiteindelijk werd gekozen van het “Kolegio Alejandro Paula” (KAP), een plaatselijk bekende publicist en wetenschapper.

Ik heb een keuze gemaakt uit de reacties van het publiek op een aantal van deze artikelen in de periode januari tot augustus 2011. Ik heb ze overgenomen zonder de spelling-, stijl- en andere fouten te verbeteren. Uit de betogen wordt duidelijk hoe hard men tegenover elkaar staat in deze kwestie. Bij velen draait het uiteindelijk niet meer om deze naamswijziging, maar is het een aanleiding om eens flink uit te halen naar elkaar. De reacties zijn een bloemlezing van beschaming en beschuldiging die een illustratie vormt van de pathetische omhelzing, zoals ik die in eerdere hoofdstukken heb beschreven. In deze lijst is het vrij gemakkelijk met zulke teksten naar voren te komen omdat allen een schuilnaam gebruiken; men wil, kan of durft niet herkenbaar in beeld te komen.

De artikelenserie heeft slechts betrekking op één onderwerp: de naamwisseling. Dat is al een zeer beladen onderwerp waarbij het hele register in alle toonaarden van beschaming en wederbeschaming wordt opengetrokken. De schrijvers gaan elkaar verbaal te lijf met geschiedenis, de sociale en raciale tegenstellingen, discriminatie en het (neo)kolonialisme tegenover apathie, luiheid, onvermogen, het omgekeerd racisme en machtsmisbruik (met willekeur). Alle melodieën passeren. De jarenlange multiculturele tolerantie in Nederland heeft nooit een antwoord gevonden op deze zaak, het smeulen van de grove wederzijdse beschaming op een paar onooglijke eilanden in de oogverblindende omgeving van de Caribische zee. Men heeft niet eens naar een oplossing wíllen zoeken. Het dossier “Antillen” was en is – zoals ook Miriam Sluis heel terecht opmerkt [2]– in het Europese deel van het koninkrijk nooit van een groots prestige. In politieke kringen, maar ook in het journailledorp danst men er altijd ietwat smalend en vergoelijkend omheen.

Het is niet mijn bedoeling de teksten van de reacties tot op het bot te analyseren. Ik wil echter wel een aantal kenmerken van de beschaming zoals ik die in het vorige hoofdstuk heb beschreven, naar voren halen.

[1] Fragment van “A stranger in paradise” uit de de musical Kismet (1953) van Robert Wright en George Forrest, gebaseerd op de muziek van Alexander Borodin.

[2] Miriam Sluis, De Antillen bestaan niet, pag. 230.


[Eerder publiceerde Caraibisch Uitzicht al deel 2 - met excuses voor de volgorde: klik hier voor deel 2. De latere delen volgen nog.]